Fietsknooppuntennetwerk NL importeren uit OpenStreetMap

Als adviseur Open Data bij de provincie Groningen krijg ik zo nu en dan de vraag: Kan ik de fietsknooppunten en het routenetwerk ook downloaden als open data? Voor de provincie Groningen is het antwoord: ja. Sinds vorig jaar wordt de fietsknooppunten en het routenetwerk in Groningen beschikbaar gesteld via het Provinciaal GeoRegister met een Public Domain Mark. Dat betekent dat je de gegevens kan downloaden in WMS-, WFS- of SHP- formaat en dat er geen beperkingen zijn voor hergebruik. Je mag er mee doen wat je wilt.

Helaas geldt dat niet voor de rest van Nederland. Via PDOK wordt wel een WMS-service beschikbaar gesteld, maar de mogelijkheden tot hergebruik zijn beperkt door technische en juridische belemmeringen. Een WMS-service stelt niet de ruwe data beschikbaar, alleen maar een kaartafbeelding. Je kunt het fietsknooppuntennetwerk dus wel laten zien, maar er niet mee rekenen. Routes uitstippelen tussen verschillende fietsknooppunten is niet mogelijk.
Bovendien is de licentie waaronder de gegevens beschikbaar worden gesteld volgens de informatie in het Nationaal GeoRegister zeer restrictief: er geldt een doelbeperking. Als je de gegevens wilt gebruiken voor iets anders dan beleid, moet je vooraf toestemming vragen aan Stichting Landelijk Fietsplatform.

Als app-bouwer kun je daar niet zoveel mee. Mijn advies is dan ook: gebruik de gegevens uit OpenStreetMap. Dan beschik je over de ruwe gegevens en is hergebruik geen probleem ongeacht de toepassing (mits je maar aan naamsvermelding doet). Maar hoe haal je het fietsknooppuntennetwerk uit OpenStreetMap?

Het kan op verschillende manieren. Ik laat hier de werkwijze zien die ik het meest eenvoudig vind en die werkt voor heel Nederland. De werkwijze is tot stand gekomen dankzij feedback van leden van het OpenStreetMap NL forum. Heb jij een beter idee? Dan hoor ik het graag :-).

Stap 1: Download netherlands-latest.osm.pbf van http://download.geofabrik.de/europe/netherlands.html.

Stap 2: Download osmconvert van http://wiki.openstreetmap.org/wiki/Osmconvert.

Stap 3: Voer het volgende commando uit:

osmconvert netherlands-latest.osm.pbf -o=netherlands-latest.o5m

Stap 4: Download osmfilter van http://wiki.openstreetmap.org/wiki/Osmfilter.

Stap 6: Voer het volgende commando uit:

osmfilter netherlands-latest.o5m --keep= --keep-ways= --keep-relations="network=rcn" -o=fietsknooppuntennetwerk.osm 

Stap 7: Download en installeer QGIS (versie 2.0 of hoger).

Stap 8Stap 8: Open QGIS. Kies in het menu voor VectorOpenStreetMap → Import topology from XML. Importeer het bestand fietsknooppuntennetwerk.osm dat je in stap 6 hebt aangemaakt. Bekijk de afbeelding voor de juiste instellingen van het OpenStreetMap Import dialoogscherm. Het importeren kan even duren.

Stap 9Stap 9: Exporteer de fietsknooppunten. Kies in het menu voor VectorOpenStreetMap → Export topology to SpatiaLite. Geeft als Input DB file het bestand aan dat je in stap 8 aangemaakt hebt. Selecteer in het dialoogscherm Points (nodes). Klik op Load from DB en vink de tag rcn_ref aan. Bekijk de afbeelding voor de juiste instellingen.

stap 10Stap 10: Exporteer de routes. Herhaal stap 9 maar selecteer nu de Polylines (open ways). Het is niet nodig om te filteren op tag. Zie afbeelding.

 

stap 11Stap 11: Filter uit de fietsknooppunten-laag alle punten waarvoor de rcn_ref tag leeg is. Selecteer de fietsknooppunten-laag in het Layers-panel. Kies in het menu LayerQuery. Voer de volgende query uit (zie ook afbeelding):

rcn_ref IS NOT NULL

stap 12Stap 12: Sla de fietsknooppunten- en routelaag op in het formaat en coördinatensysteem van je keuze. Klik met de rechter muisknop op de kaartlaag en kies in het snelmenu voor Save as. Kies in het dialoogscherm een formaat, bijvoorbeeld ESRI Shapefile of GeoJSON. Als je de gegevens liever niet in WGS84, maar in het Rijksdriehoekstelsel wilt, selecteer dan CRS = Amersfoort / RD New (EPSG:28992). Zie afbeelding.

Advertenties